Przepuklina rozworu przełykowego a zgaga - dlaczego znów cię piecze

Przy przepuklinie rozworu część żołądka przemieszcza się przez otwór w przeponie do klatki piersiowej, co osłabia mechanizm chroniący przełyk przed cofaniem się treści żołądkowej. Kwas łatwiej trafia wtedy do przełyku.

W prawidłowych warunkach żołądek znajduje się pod przeponą, a przełyk przechodzi przez niewielki otwór zwany rozworem przełykowym. Gdy ta bariera jest osłabiona, pojawia się zgaga i refluks. Dlatego u wielu osób z uporczywą, nawracającą zgagą stwierdza się przepuklinę, często niewielką i wykrytą przypadkiem.

Objawy w dużej mierze pokrywają się z chorobą refluksową, która najczęściej towarzyszy przepuklinie:

• Zgaga, czyli pieczenie za mostkiem, nasilone po posiłku i na leżąco.
• Cofanie się kwaśnej lub gorzkiej treści do gardła.
• Odbijanie i uczucie pełności w nadbrzuszu.
• Czasem ból w klatce piersiowej i dyskomfort przy przełykaniu.
• Nasilenie objawów po pochyleniu się lub w nocy.

Podstawą są codzienne nawyki, a gdy nie wystarczają, lekarz może włączyć lek hamujący wydzielanie kwasu. Pomaga jedzenie mniejszych porcji, unikanie posiłków tuż przed snem, uniesienie wezgłowia łóżka, ograniczenie tłustych i kwaśnych potraw, kawy i alkoholu oraz niepalenie. U osób z nadwagą redukcja masy ciała może wyraźnie zmniejszyć zgagę. Szczegóły diety omawiamy w artykule choroba refluksowa a nawyki żywieniowe.

Z leków stosuje się inhibitory pompy protonowej, np. pantoprazol, omeprazol lub esomeprazol. Doraźnie objawy łagodzą leki zobojętniające dostępne bez recepty. Inne leki z tej grupy znajdziesz w kategorii leki na refluks i żołądek.

Rozpoznanie przepukliny stawia się na podstawie badań, najczęściej gastroskopii wykonywanej stacjonarnie. Endoskopia pozwala też ocenić, czy błona śluzowa przełyku nie została uszkodzona przez długotrwały refluks.

Do lekarza trzeba się zgłosić, gdy zgaga jest częsta i uporczywa mimo leczenia, gdy pojawia się trudność w połykaniu, uczucie zatrzymywania pokarmu, chudnięcie, niedokrwistość lub ból w klatce piersiowej. Ból w klatce piersiowej zawsze wymaga ostrożności, bo bywa mylony z dolegliwościami kardiologicznymi i nie wolno go bagatelizować.

Większość niewielkich przepuklin leczy się zachowawczo: nawykami i lekami hamującymi kwas, często przez dłuższy czas. Celem jest kontrola objawów i ochrona przełyku przed skutkami przewlekłego refluksu.

Leczenie operacyjne rozważa się rzadziej, u osób z dużą przepukliną, powikłaniami lub brakiem odpowiedzi na leczenie zachowawcze; decyduje o nim specjalista po pełnej ocenie. Przy typowych objawach i braku przeciwwskazań lekarz może wystawić e-receptę na kontynuację leku hamującego kwas, a kod recepty przychodzi e-mailem.